Myanmar: een persoonlijk verslag

Tijdens onze reis spraken wij voorzichtig op plaatsen waar we enkel met elkaar waren met onze gidsen over Aung San Suu Kyi en de mensenrechtensituatie in Myanmar. We vertelden hen niet dat ik actief ben voor Amnesty International, maar lieten blijken dat we begaan waren met de mensenrechtensituatie in hun land. Zij waren euforisch, want na het bezoek van Hillary Clinton stonden de kranten vol met foto’s van de ontmoeting tussen Aung San Suu Kyi en Hillary Clinton, terwijl enkele maanden daarvoor de naam van Suu Kyi niet uitgesproken mocht worden. Van de autoriteiten mag de NLD nu na meer dan 20 jaar weer deel uitmaken van het politieke bestel, waardoor de weg vrijgemaakt is om een gooi te doen naar een zetel in het parlement. In april dit jaar vinden er verkiezingen plaats, waaraan de NLD zal deelnemen. De verwachting is dat de partij van Suu Kyi een grote overwinning gaat behalen. De hoop leeft onder de bevolking dat Suu Kyi dan een ministerpost zal krijgen.

Er is nog een lange weg naar democratie te gaan in Myanmar, waar corruptie een dagelijks feit is. Automobilisten die je agenten geld ziet geven om niet aangehouden te worden voor een futaliteit of smeergeld dat betaald wordt aan gemeenteambtenaren om een voorkeursbehandeling te krijgen. De salarissen van overheidspersoneel liggen heel laag, waardoor corruptie in de hand wordt gewerkt. Een onderwijzer verdient ca. € 4 per dag. Daar tegenover staan wel andere voordelen, maar in verhouding tot het bedrijfsleven zijn de inkomens laag. Er zal derhalve een heel ander waarderings- en beloningssysteem moeten komen en een mentaliteitsverandering om corruptie uit te bannen.

De mensen die wij gesproken hebben zien Suu Kyi als hun grote leidster, evenals haar vader Aung San, die in 1947 werd vermoord. Ze verwachten veel van haar en verwachten ook dat het land zich economisch snel zal ontwikkelen.

In Hsipaw, een klein plaatsje richting de Chinese grens, zagen we een kantoortje van de NLD. We zijn hier ‘s avonds even naar binnengelopen, maar helaas sprak er niemand Engels. Degene die Engels sprak was juist die dag niet aanwezig. De muren hingen vol met foto’s en schilderijen van Suu Kyi. Met handen en voeten hebben we duidelijk gemaakt dat we met hen meeleefden. We vonden het bezoekje toch ook een beetje spannend, want overal in Myanmar is undercover politie aanwezig en weten ze precies waar je als toerist verblijft.

Verbaasd waren we toen we in ons hotel aan de kust een modern, kleurrijk geschilderd portret van Suu Kyi in de hal zagen hangen. Dit vonden wij toch wel een blijk van vooruitgang.

We vroegen onze gids aan het einde van de reis of de chauffeur op weg naar het vliegveld langs het huis van Suu Kyi kon rijden.
Met veel trots maakten ze een omweggetje en reden we langs haar huis en konden we zo vanuit de auto een foto maken.

Op het vliegveld gaf onze gids ons als afscheid een sleutelhanger met aan de ene zijde een afbeelding van Aung San Suu Kyi en aan de andere zijde van haar vader Aung San, mensen waar ze heel trots op zijn.

Hij vroeg ons ook om over enkele jaren weer terug te komen om te zien hoe zijn land zich ontwikkeld had.